15-09-07

Taalcreativiteit

gadsby
Bij het doornemen van een wetenschappelijk artikel over compressie-algorithmes (het kleiner maken van elektronische bestanden) kwam ik een verwijzing naar het lipogram Gadsby: A Story of Over 50,000 Words van de auteur Ernest Vincent Wright Wotton (1872–1939) tegen. Een lipogram is een tekst waarin de auteur met opzet één (of meerdere) letters niet gebruikt. In het vermelde werk Gadsby wordt geen enkele maal de letter e gebruikt (tenzij in de inleiding van het boek). Om te vermijden dat er accidenteel toch een letter e in de tekst zou verschijnen, bond de auteur deze letter op zijn type-machine vast. De Franse schrijver Perec schreef in 1969 het werk La disparition, eveneens een e-lipogram, met als bijzonderheid dat het verhaal is opgebouwd als een detectiveverhaal rond de verdwijning van de letter e. Ik had deze bijdrage als een lipogram willen schrijven, maar mijn verbeelding en mijn taalkennis waren blijkbaar ontoereikend om die opgave met goed gevolg te realiseren.
Spinelessness Pizzazz.
Op de website van spinelessbooks (Het blauwe symbooltje verwijst naar die website - De bovenste afbeelding van deze bijdrage bevat een linkje naar het boek Gadsby) vind je tal van dergelijke taalvormen terug. Het eerste deel van onderstaande gedicht Into Tilting Ruins is een lipogram, daar waar het tweede deel een transgram is. (Een bepaalde letter is in ieder woord aanwezig). In het eerste deel vind je geen e terug (lipogram), in het tweede deel bevat elk woord de letter e (transgram).

IntoTilting Ruins

 

writing this mind into tilting ruins
living without flirtation, intimacy
unconscious
ignorantly lying
in this imaginary incarnation

she reconstructs herself
she nurtures her context
she loves
she feels
she understands

©1996-2006
Dominique Fitzpatrick-O'Dinn
SpinelessBooks

Hieronder een voorbeeld van een woordketting waar elk woord begint met de letter (of letters) van het vorige woord. Leuke creatieve taalspelletjes. Kennen jullie ook iets dergelijks in onze taal? 

Newspoem.

Newspoem 30 May 1998

Reading by the Light of the Dead

nice, ecologic
citizens, says Sweden, now
will light their residences
save energy
yes...

specific crematoriums
save electric candlepower
recycle energy
yes...
so our resourceful, late elders...
—Swedes—
still linger...
reside...

enlightening great-grandchildren

 Newspoetry at SpinelessBooks






 Firefox 2

20:05 Gepost door Ongebonden geest in Algemeen | Permalink | Commentaren (5) | Tags: vrijdenker, vrijzinnig, gadsby, lipogram |  Facebook |

Commentaren

is wel maf:-)

Gepost door: watje | 15-09-07

Dag Vrijdenker Je moet er maar opkomen. Toch lijkt me niet eenvoudig of aantrekkelijk om dergelijke teksten te leze. Nog een fijne, zonnige zondag !

Gepost door: Joke | 16-09-07

Die termen zijn mij compleet onbekend....wel leuk bedacht...je kunt zo eigenlijk van alles maken....daar moet ik eens over nadenken.
Leuk dat je mijn reactie zo sportief hebt opgenomen, dat waardeer ik.
Vriendelijke groeten Vrijdenker!

Gepost door: Mythoske | 17-09-07

Leuk speeltje zoiets, zeker niet makkelijk.
Groetjes Vrijdenker.

Gepost door: Denkertje | 18-09-07

Taalspel Dat moet ik es uitproberen;)

Inge

Gepost door: inge | 21-10-07

De commentaren zijn gesloten.