30-07-06

De mens is een schaap en het abattoir is zijn bestemming.

Een bekrompen geest, tot een grote staat verheven,

is een waar afgodsbeeld der dwazen.

Oxenstiern


Afbeelding uit Loopgravenoorlog van Jacques Tardi (Uitgeverij Casterman)

De reden

De reden waarom

moordenaars en dieven

zo gemakkelijk

standbeelden worden

tot monumenten worden gemaakt

is omdat

hun ogen al van graniet zijn

hun harten

gemaakt

van steen

Christopher van Wyk

19:57 Gepost door Ongebonden geest | Permalink | Commentaren (0) | Tags: volgzaamheid, vrijzinnig, gedachten, schaap, bedenkingen, poezie |  Facebook |

09-07-06

De zwaarte van de verdraagzaamheid

Verdraagzaamheid (tolerantie) is een negatief beladen begrip omdat het verwijst naar iets dat je dient te verdragen. Het wekt de indruk van iets vies, iets onaangenaams op, alsof het een stinkende, pijnlijk etterende zweer of een ongeneeslijk kankergezwel betrof. Blijkbaar staan zowel verdraagzaamheid als onverdraagzaamheid, vrijheid, levenskwaliteit in de weg.

Een vrij mens is nieuwsgierig, wil ontdekken, staat open en spiegelt zich in het andere. Hij is verwonderd over zichzelf en de andere. Hij neemt plaats in een immer veranderende wereld. Een vrij mens vreest het stilstaan omdat het wars aan het leven zelf is. De banden van zijn kluisters aan het gekende irriteren hem. Een vrij mens beleeft vreugde aan de mozaïek van het andere, het lichtspel van de verscheidenheid, het kolken van de andere gedachten.

Bij een vrij mens heft de rusteloze nieuwsgierigheid de zwaartekracht van de verdraagzaamheid op.

Hoe de woorden nog branden
op de tong

en zo vergeefs
pogen te ontsnappen
uit de kerker van de taal.

Germain Droogenbroodt

04-07-06

Existentiële wiskunde

Milan Kundera is één van mijn favoriete schrijvers. Ik hou van zijn amalgaam van cynisme, humor en filosofie. Hij belicht zijn personages vanuit verschillende hoeken. Je leert die mensen goed kennen op het randje van het voyeurisme na. Milan Kundera laat waarden aan bod komen, maar vermijdt, ondanks een soms melancholische ondertoon, moraliserend over te komen. Voor mij is Milan Kundera een vrijdenker: "Als jonge schrijver in Praag verafschuwde ik het woord 'generatie', dat me tegenstond door de akelige kuddelucht die er omheen hing" (Verraden testamenten).

In "Het boek van de lach en de vergetelheid" laat hij zijn scherp psychologisch doorzicht zien. "Mensen schreeuwen dat ze een betere toekomst willen scheppen, maar dat is niet waar. De toekomst is slechts een onverschillige leegt die niemand interesseert, terwijl het verleden vol leven is, en het gezicht ervan prikkelt ons, tart ons, beledigt ons, zodat we het willen vernietigen of overschilderen. Mensen willen heer en meester zijn over de toekomst, alleen maar om het verleden te kunnen veranderen."

In "De traagheid" vindt hij de existentiële wiskunde uit: "Er bestaat een geheim verband tussen traagheid en geheugen, tussen snelheid en vergetelheid. Laten we een uiterst banale situatie nemen: een man loopt op straat. Ineens probeert hij zich iets voor de geest te halen, maar de herinnering ontsnapt hem. Op dat ogenblik vertraagt hij automatisch zijn pas. Iemand die daarentegen probeert een pijnlijk incident dat hij zojuist heeft beleefd te vergeten, begint onbewust harder te lopen, alsof hij zich snel wil verwijderen van wat zich in de tijd nog te dicht bij hem bevindt.
In de existentiële wiskunde neemt deze ervaring de vorm aan van twee elementaire vergelijkingen: de graad van traagheid is recht evenredig aan de intensiteit van de herinnering; de graad van snelheid is recht evenredig aan de intensiteit van de vergetelheid
".

Tip: Pas deze existentiële vergelijking eens toe op je eigen jachtige leven.

Milan Kundera is literatuur, psychologie, politiek, filosofie, ... Goede (vakantie) literatuur om traag te lezen, om bij stil te staan, om traag van te genieten ... want schreef Salman Rushdie volgens diezelfde existentiële wiskunde niet: "Een bestaan op dubbele snelheid levert slechts een half leven op" (De laatste zucht van de moor).